Poradnik Stomatologiczny, 2011,XI,10; 446-451

Młody wygląd zębów uzyskany za pomocą techniki warstwowej bez preparacji

Wanderley de Almeida Cesar Jr

  • Ryc. 1. Amaris Flow HO (High Opaque)
  • Ryc. 2. Zdjęcie en face – widoczne diastemy między zębami przednimi i założony retainer z materiału kompozytowego po leczeniu ortodontycznym. Brak zęba 22
  • Ryc. 3. Porównanie koloru zęba z klasycznym kolornikiem Vita (B3)
  • Ryc. 4. Dokładne izolowanie przed wilgocią poprzedzające wybielanie zębów
  • Ryc. 5. Stan po wybielaniu zębów
  • Ryc. 6. Przy lekko rozchylonych ustach górne zęby nie są w ogóle widoczne. Dla pacjenta był to najważniejszy problem
  • Ryc. 7. Zarys brzegów siecznych określono wcześniejszą próbną odbudową i pobraniem wycisku silikonowego. Nałożono warstwę przeziernego materiału kompozytowego, tworzącego bazę dla okolicy brzegu siecznego – Amaris Flow HT (High Translucent)
  • Ryc. 8. Materiał Amaris Flow HT (High Translucent)
  • Ryc. 9. Mamelony uformowano z warstwy kompozytu Amaris O1, wymieszanego z minimalną ilością kompozytu Flow HO (High Opaque). Ukształtowano je w taki sposób, aby przestrzenie między mamelonami wypełnić materiałem bardziej przeziernym. Podczas formowania mamelonów należy nakładanym warstwom nadawać kształt trójwymiarowy – są one grubsze w części przyszyjkowej i zwężają się w kierunku brzegu siecznego
  • Ryc. 10. Materiał Amaris O1. Jest to materiał opakerowy, ale wykazuje minimalne przepuszczanie światła, rzędu 8-10%. Wartość ta zapewnia dobre odbijanie światła przy jednoczesnym przepuszczaniu jego małej ilości, co nadaje wypełnieniu wygląd naturalny
  • Ryc. 11. Nałożono wąski pasek materiału Amaris O2, aby uzyskać efekt opakerowego halo, widocznego zazwyczaj w zębach wyglądających jak młode. Wybrano odcień o intensywności o jeden stopień mniejszej, ponieważ na efekt halo niemal zawsze wywiera wpływ opalescencja okolicy brzegu siecznego, który nabiera lekko pomarańczowego odcienia, gdy prześwieca przez niego światło
  • Ryc. 12. Halo wymodelowano używając pędzelka z sierści kuny (Line Artiste, Hot Spot Design)
  • Ryc. 13. Widok mamelonów o nieregularnym kształcie, które nadają wygląd naturalny
  • Ryc. 14. Między mamelony nałożono płynny kompozyt Amaris Flow HT (High Translucent)
  • Ryc. 15. Następnie położono warstwę kompozytu szkliwnego. Zastosowano technikę różnicującą poszczególne części
  • Ryc. 16. Amaris TL (Translucent Light)
  • Ryc. 18. W taki sam sposób odbudowano zęby pozostałe
  • Ryc. 19. Nakładanie przeziernego kompozytu w przestrzenie pomiędzy mamelonami
  • Ryc. 20. Szlifowanie rozpoczęto wiertłem diamentowym o drobnym nasypie (2200, KG Sorensen). Za pomocą dwukolorowej kredki (Hot Spot Design) zaznaczono linie zmiany kąta odbijania światła
  • Ryc. 21. Usunięcie czerwonych linii oznaczajacych nadmiar materiału
  • Ryc. 22. Zmieniono kształt zęba przedtrzonowego (24), by przypominał kieł, natomiast kieł przebudowano w taki sposób, aby wyglądał jak boczny ząb sieczny
  • Ryc. 23. Po nadaniu ogólnego kształtu anatomicznego stworzono podłużne zagłębienia w części mezjalnej i dystalnej
  • Ryc. 24. Ślady wierteł diamentowych, pozostawione podczas kształtowania zębów, usunięto gumką (Optimize, TDV)
  • Ryc. 25. Za pomocą tej samej gumki poszerzono rowki mezjalne i dystalne, przekształcając je w zagłębienia
  • Ryc. 26. Używając małej szczoteczki z węgliku krzemu (TDV) nadano odbudowie połysk
  • Ryc. 27. Połysk lustrzany uzyskano za pomocą miękkiego krążka polerskiego i pasty na bazie tlenku glinu (Praxis Polish, TDV)
  • Ryc. 28. Efekt natychmiastowy
  • Ryc. 29. Widok pacjenta z profilu
  • Ryc. 30. Zęby są widoczne przy swobodnie rozchylonych wargach
  • Ryc. 31. Widok z boku: kieł (ząb 23) został przebudowany na kształt bocznego zęba siecznego (22), natomiast pierwszy ząb przedtrzonowy (ząb 24) został uformowany w sposób przypominający kieł (23). Do zmienionego kształtu zębów dostosowano także w okolicy przyszyjkowej kolor zęba, który wcześniej był kłem
  • Ryc. 32. Widok w zbliżeniu
  • Ryc. 33. Widok powierzchni przedsionkowych siekaczy przyśrodkowych. Warto zwrócić uwagę na nieregularności budowy
  • Ryc. 34. Stan przed leczeniem
  • Ryc. 35. Efekt końcowy
  • Ryc. 36. Odbudowa z kompozytu w górnym łuku, sięgająca zębów przedtrzonowych, bez jakiejkolwiek utraty tkanek twardych zębów. Warto zwrócić uwagę na to, że ząb 23, który został optycznie przebudowany, tak że służy jako 22, jest większy niż ząb 21 po stronie przeciwnej, w kwadrancie przeciwstawnym. Dowodzi to, że kieł rzeczywiście nie był przeszlifowany przed przebudową w boczny ząb sieczny. Należy tu raz jeszcze podkreślić, że taki sposób postępowania został wybrany na życzenie pacjenta. Jego niechęć do użycia wierteł nie uległa zmianie w trakcie leczenia

Praca z materiałami kompozytowymi wymaga nie tylko wiedzy teoretycznej, ale także cierpliwości i zdolności manualnych. Dotyczy to zwłaszcza zębów w odcinku przednim. W tej okolicy wyjątkowo ważne jest nałożenie odpowiedniej ilości materiału w odpowiednim miejscu i nakładanie kolejnych warstw ze szczególną uwagą, tak aby uzyskać idealny efekt kliniczny. W przypadkach wymagających zmiany kształtu, rekonstrukcji lub przebudowy, ważne jest zawsze, aby przez cały czas pamiętać, jaki ma być pożądany ostateczny kształt, budowa lub wygląd. Tak więc pierwszym etapem powinna być próbna odbudowa z wosku, analiza uśmiechu z różnych perspektyw oraz uwzględnienie, jakiego typu ząb należy odbudować. Oczywiście podczas planowania leczenia należy także wziąć pod uwagę opinię pacjenta.

PRZYPADEK KLINICZNY

W przedstawionym przypadku pacjent wyraził pragnienie, aby jego zęby były widoczne podczas mówienia. Przeszkadzało mu bardzo, że w pozycji spoczynkowej lub przy na wpół otwartych ustach jego wargi całkowicie zasłaniały zęby górne. Pacjent nie zgadzał się na jakąkolwiek preparację zębów z użyciem wierteł. Oznaczało to, że nie wchodzi w grę możliwość leczenia z zastosowaniem licówek ceramicznych. Wykonano próbną nadbudowę z wosku i przeprowadzono analizę zwarcia, aby sprawdzić, czy jest możliwe wydłużenie zębów przednich za pomocą materiału kompozytowego oraz zapewnienie brzegom siecznym efektu opalescencji i absorpcji, dających wygląd młodych zębów. Aby uzyskać taki efekt za pomocą kompozytów, należy zwrócić uwagę na właściwe trójwymiarowe ukształtowanie zębów. Trzeba pamiętać o tym, że ząb wyglądający jak młody jest bardziej przezierny, a między mamelonami zębiny absorbuje światło w zakresie niebieskim i zielonym. Natomiast same mamelony odbijają światło, zwłaszcza w okolicy brzegu siecznego. Mniej nasilony efekt absorpcji światła występuje także w przestrzeniach aproksymalnych. W celu uzyskania absorpcji tych okolic można użyć pigmentów lub przeziernych kompozytów. Jednak najważniejsze jest kontrolowane nakładanie materiału zębinowego, od okolicy przyszyjkowej w kierunku brzegu siecznego oraz pozostawienie pomiędzy mamelonami wolnych przestrzeni, umożliwiających uzyskanie efektu przezierności.

Z takich względów ważne jest wybranie materiału kompozytowego, który odbija światło, ale nie jest zbyt opakerowy. Dlatego właśnie zastosowano Amaris (VOCO) – odtwórczy materiał estetyczny i światłoutwardzalny. System Amaris umożliwia uzyskanie naturalnej estetyki zębów w prostej technice warstwowej, z wykorzystaniem opakerowych odcieni podstawowych (zębinowych), przeziernych odcieni szkliwnych oraz specjalnych odcieni do indywidualizacji wypełnień. Amaris jest materiałem wszechstronnym, wyjątkowo estetycznym i bardzo łatwym w zastosowaniu. Pozwala na precyzyjny dobór kolorów. System Amaris składa się z pięciu podstawowych odcieni zębinowych, trzech przeziernych odcieni szkliwnych oraz dwóch odcieni do personalizacji wypełnień (występują w postaci kompozytów płynnych).

Odcienie podstawowe (zębinowe):
O1 (Amaris Opaque 1), O2 (Amaris Opaque 2), O3 (Amaris Opaque 3), O4 (Amaris Opaque 4), O5 (Amaris Opaque 5).

Odcienie szkliwne: TL (Amaris Translucent Light), TN (Amaris Translucent Neutral), TD (Amaris Translucent Dark).

Odcienie specjalne: HT (Amaris Flow High Translucent), HO (Amaris Flow High Opaque).

Dzięki takiej konstrukcji systemu Amaris nawet mniej doświadczeni użytkownicy potrafią w znacznie prostszy sposób dobrać odpowiedni kolor.

INTUICYJNE METODY OCENY WZROKOWEJ

Dalej opisano kolejne etapy intuicyjnego doboru koloru z użyciem systemu Amaris, który ułatwia korektę odcienia w trakcie odbudowy. Takie samo postępowanie dotyczy także wcześniejszej odbudowy próbnej:.

Etap I. Po wyborze jednego z opakerowych kolorów podstawowych nakłada się warstwę zębinową.

Etap II. Sprawdzenie koloru:

  • jeśli kolor jest mniej więcej zbliżony do pożądanego, należy kontynuować aplikację warstwową z użyciem materiału w odcieniu Translucent Neutral TN, który utrzyma barwę i nada wypełnieniu głębię;
  • jeśli kolor jest zbyt jasny, trzeba nakładać kolejne warstwy materiału w odcieniu Translucent Dark TD, który zmniejsza jasność i intensywność koloru wypełnienia, a jednocześnie nadaje mu głębię;
  • jeśli kolor jest zbyt ciemny, należy nakładać kolejne warstwy materiału w odcieniu Translucent Light TL, który zwiększa jasność i intensywność koloru wypełnienia, jednocześnie zachowując pożądaną głębię i przezierność.

Etap III. W tym etapie można wykończyć wypełnienie za pomocą wybranego koloru przeziernego albo nadać odpowiedni efekt z użyciem odcieni specjalnych. Można na przykład zwiększyć intensywność koloru w okolicy przyszyjkowej, zwiększyć jasność w środkowej jednej trzeciej itd.

W przedstawionym przypadku klinicznym zęby nie były szlifowane. Szkliwo tylko wytrawiono – takie postępowanie zapewnia wiązanie tylko ze szkliwem i niezawodny efekt. Wcześniej przeprowadzono wybielanie zębów z zastosowaniem aktywacji światłem lampy UV (Zoom 2, Discus Dental). Oczekiwany efekt uzyskano po dwóch sesjach wybielania. Na jasną powierzchnię łatwiej nakładać warstwy materiału.

Na zdjęciach przedstawiono kolejne etapy leczenia.

..............................................................................................

Uwaga wydawcy:

Artykuł został po raz pierwszy opublikowany w czasopiśmie Surya News, O Guia de Compras de Profissional de Odontologia (= czasopismo Surya Dental, Brazylia), (18), Nr 25, kwiecień 2011 r., strony 90-101. Powyższy tekst stanowi jego nieznacznie skróconą wersję.

..............................................................................................

Nota biograficzna:

Doktor Wanderley de Almeida Cesar Jr.

Dentysta praktykujący w pełnym wymiarze godzin.

Specjalista stomatologii zachowawczej (Bauru School of Dentistry na University of São Paulo, Brazylia).

Mistrz stomatologii zachowawczej (Bauru School of Dentistry na University of São Paulo, Brazylia).

Akredytowany członek Brazilian Society of Aesthetic Dentistry (SBOE) oraz dyrektor ds. PR Kongresu SBOE/IFED Rio 2011 (International Federation of Esthetic Dentistry).

Kierownik sekcji szkolenia specjalistycznego w dziedzinie stomatologii zachowawczej, ze szczególnym naciskiem na estetykę, w UNINGA (Salem Institute, Campus Paranavaí, Paraná, Brazylia).

Doradca naukowy czasopisma Dental Press Estética, oficjalnej publikacji Brazilian Society of Aesthetic Dentistry (SBOE).

Odpowiada za dział Estetyki czasopisma „Odonto Magazine”.

Wydawca czasopisma „Surya News”.

..............................................................................................

Adres do korespondencji:

Avenida Euclides da Cunha 685
Zona 4, Maringá
PR, CEP: 87014-250
Brazylia
e-mail: wanderleyjr@odontostudiomaringa.com.br